Ülke ekonomisi için stratejik öneme sahip olan motorlu kara taşıtı kiralama sektöründe, hizmet kalitesini artırmak, kayıt dışılığı önlemek ve tüketici mağduriyetlerini ortadan kaldırmak amacıyla düzenlemenin yapıldığı belirtildi.
Ticaret Bakanlığı'ndaki taslağa dair detaylar ise ortaya çıktı. Kiralanan taşıtlar için belirli standart ve kurallar getiriliyor. Tüketicilerce gerçekleştirilen kiralamalar yönetmelik taslağının çerçevesinde yer alırken, işletmelere yapılan ve uzun süreli kiralamalar ise kapsam dışında olacak.
Ticari faaliyet doğrultusunda taşıt kiralayan her işletmenin, yetki belgesi alması zorunlu hale gelecek. Yetki belgesi verilmesi için işletmelerin meslek odasına kayıtlı olması, iş yerinin ikamet veya başka bir mesleki ya da ticari faaliyet amacıyla kullanılmaması ve vergi mükellefi olması şartı aranacak.
kiralama sorumlularının en az ilköğretim mezunu olması şartı aranırken, belirli suçlardan hüküm giymemesi, Mesleki Yeterlilik Kurumu onaylı "Seviye 4" belgesini taşıması da istenecek.
Takip ve kontrolü amacıyla Bakanlıkça "Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi" kurulacağı da aktarılıyor. Yetki belgesi başvuruları ve diğer belgelendirme işlemleri, bu sistem üzerinden yapılacak.
Tüketici güvenliği ve hizmet kalitesini artırmak amacıyla kiralanacak taşıtlara, yaş, kilometre ve çevresel standartlar gibi niteliksel sınırlar olacak.
Klasik taşıtlar dışında 100 bin kilometrenin üzerinde veya 5 yaşından büyük taşıtlar kiraya çıkarılamayacak. İşletmelerin en az 5'inin, kendine ait olmak üzere, toplam en az 10 taşıta sahip olması istenecek.
Büyükşehirlerde faaliyet gösteren işletmelerde birinin Türkiye'de üretilmesi koşuluyla, en az 2 hibrit veya elektrikli taşıtı, filolarında bulundurma zorunluluğu getirilecek. Çevre dostu ulaşım teşvik edilecek ve yerli üretim desteklenmesi amaçlanacak.
Depozito tutarı, 1-6 günlük kiralamalarda en fazla 3 günlük, 7-30 günlük veya haftalık kiralamalarda en fazla 7 günlük kira bedeliyle sınırlı haliyle getirilecek. Depozito iadesine yönelik adımlar da taslakta yer alıyor. Taşıtın tüketici tarafından iade edildiği tarihi izleyen 7 gün içinde, depozito iadesinin yapılması zorunlu hale gelecek.
Tüketicilere, ön ödemeli rezervasyonlarda, teslim saatinden 24 saat öncesine kadar hiçbir gerekçe göstermeden ve kesinti olmaksızın, rezervasyonunu iptal edebilme hakkı da sunulacak. Aşınma ve yıpranmalar için tüketiciden herhangi bir bedel talep edilememesi, depozitodan herhangi bir kesinti yapılamaması da sağlanacak.
Mevsim şartlarının gerekli kıldığı dönemlerde, kiracı tarafından talep edilmesi halinde, işletme tarafından kış lastiği sağlanması zorunlu hale gelecek. Periyodik bakımı zamanında yaptırılmayan taşıtların, kiraya verilmesi de engellenecek. Kasko ve sigorta güvenceleri, kiralama bedeline dahil edilerek, kiracının sigorta ve kaskodan yararlanma hakkının, ek bir ücret veya şarta bağlanamaması da uygulanacak.
İşletme ile kiracının anlaşmaya vardığı durumlar hariç olmak üzere, mahkeme kararı olmadan kiracıdan "değer kaybı" adı altında herhangi bir ücret isteyemeyecek. Böylece keyfi uygulamaların önüne geçilecek ve tüketicinin mağdur edilmesi de engellenecek.
Kiracının talebi halinde bebek koltuğu, navigasyon ve hızlı geçiş sisteminin (HGS) işletme tarafından bedelsiz sağlanacak.
İlan siteleri ve çevrim içi platformlar, taşıt kiralama ilanı veren işletmelerin, yetki belgesine sahip olup olmadığını kontrol etmekle yükümlü olacak.
Yetki belgesi olmayan işletmelerin, bu platformlarda ilan vermesi engellenecek. Sektörün bu yeni yapıya uyum sağlamasını kolaylaştırmak amacıyla mevcut işletmelere yetki belgesi almaları için 1 Ocak 2027'e kadar süre tanınacak.
Kaynak: AA / Haber Merkezi
