Osmanlı’nın tek kadın paşasının gizli serveti ortaya çıktı: Bebek’teki yalıdan İsviçre kasalarına

Osmanlı tarihinde “paşa” unvanını taşıyan tek kadın olarak bilinen Emine Valide Paşa’nın, İsviçre’de yıllardır kimsenin haberdar olmadığı bir banka hesabına sahip olduğu ortaya çıktı. Üstelik bu hesap, kendi çocuklarının bile bilgisi dışında kalmış görünüyor.

İsviçre bankalarının yayımladığı ve uzun süredir işlem görmeyen “uyuyan hesaplar” listesi, Türkiye’nin geçmişine dair dikkat çekici isimleri yeniden gündeme taşıdı. Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan bu listede, hem devlet kademelerinde yer almış kişiler hem de köklü ailelere mensup isimler bulunuyor.

Barış Pehlivan’ın araştırmasına göre, bu hesaplara 2029 yılına kadar mirasçılar tarafından başvuru yapılmazsa, tüm varlıklar İsviçre devletine devredilecek.

On yıllardır dokunulmayan kasalar, unutulmuş servetler ve sahipsiz kalan hesaplar… İsviçre’nin paylaştığı güncel veriler, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan birçok ismin bilinmeyen mali geçmişini yeniden tartışmaya açıyor.

ÖNCE YALISINI TÜRKİYE’YE BAĞIŞLAMAK İSTEMİŞ

Listede öne çıkan isimlerden biri, asıl adı Amina Emineh Abbas née Hilmi olan Emine Valide Paşa. Osmanlı sarayına ve Kavalalı hanedanına uzanan köklü bir geçmişe sahip olan Paşa’nın, Bebek’te bulunan görkemli yalısı bugün Mısır Başkonsolosluğu olarak kullanılıyor.

Rivayetlere göre Emine Valide Paşa, Cumhuriyet’in ilk yıllarında yalısını Türkiye’ye bağışlamak istemiş, ama kendisine resmi yazışmalarda “Valide Paşa” yerine “Bebekli Emine Hanım” diye hitap edilmesine tepki göstererek bu kararından vazgeçmiş ve mülkünü Mısır’a bağışlamış.

HESABA DAİR RESMİ BİR HAK TALEBİ YOK

Paşa’nın oğlu Muhammed Ali’nin 1955 yılında İsviçre’de hayatını kaybetmesi, söz konusu hesabın o yıllarda açılmış olabileceği ihtimalini güçlendiriyor. Bugün hâlâ bu hesaba dair resmi bir hak talebi bulunmuyor.

DİKKAT ÇEKEN DİĞER İSİM: HÜSEYİN RAGIP BAYDUR

Aynı listede dikkat çeken bir diğer isim ise Türkiye’yi Moskova’dan Londra’ya kadar pek çok başkentte temsil etmiş diplomat Hüseyin Ragıp Baydur. Aynı zamanda gazeteci kimliği de bulunan Baydur, Fransızca kaleme aldığı “Mustafa Kemal ve Türk Milli Hareketi” adlı eserle Milli Mücadele’yi Avrupa’ya anlatan öncü isimlerden biri olmuştu. İlginç olan ise, Baydur’un yakınlarının da bu hesap hakkında bilgi sahibi olmaması.

SIRLARI İSVİÇRE’DEKİ BANKA KASALARINDA SAKLI

Görünüşe göre, tarih sahnesinde iz bırakmış bu önemli isimlerin son sırları hâlâ İsviçre’deki banka kasalarında saklı. 2029 yılına kadar yapılacak bir başvuru, yalnızca maddi bir mirası değil, tarihin eksik kalmış bir hikâyesini de gün yüzüne çıkarabilir.

Bebek’teki ünlü yalıya gelince… 1902 yılında İtalyan mimar Raimondo D'Aronco tarafından inşa edilen bu yapı, Boğaziçi’nin en dikkat çekici sahil saraylarından biri olarak kabul ediliyor. Daha önce farklı isimlerle anılan yalı, Osmanlı döneminde II. Abdülhamit tarafından satın alınarak Emine Valide Paşa’ya hediye edilmişti.

Bugün hâlâ ayakta olan bu yapı, zarif mimarisi ve tarihi geçmişiyle İstanbul’un en özel eserlerinden biri olmayı sürdürüyor. Boğaz’ın en güvenli koylarından birinde yer alan yalı, zengin süslemeleri, terasları ve görkemli cephesiyle dikkat çekiyor.

Kaynak:  Diğer / Haber Merkezi