Akaryakıt fiyatlarına ilişkin yeni bir düzenleme Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Cumhurbaşkanı kararıyla petrol fiyatları ve döviz kurundaki dalgalanmaların pompa fiyatlarına doğrudan yansımasını sınırlamayı amaçlayan eşel mobil benzeri bir mekanizma devreye alındı.
Karara göre, petrol fiyatı veya döviz kurundaki artışların akaryakıt fiyatlarını doğrudan yükseltmemesi için Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) tutarları otomatik olarak ayarlanacak. Böylece fiyat artışlarının önemli bir kısmı vergi üzerinden dengelenecek.
Resmi Gazete’de yayımlanan düzenlemeye göre, 2 Mart 2026 itibarıyla petrol fiyatlarında ya da döviz kurunda artış yaşanması halinde, akaryakıt ürünleri üzerindeki ÖTV tutarı artışın yüzde 75’i kadar azaltılacak. Böylece maliyet artışlarının büyük bölümü doğrudan pompa fiyatlarına yansımayacak.
Öte yandan uluslararası petrol fiyatlarının düşmesi veya döviz kurunun gerilemesi durumunda ise ÖTV tutarları azalışın yüzde 75’i kadar artırılabilecek. Ancak yapılacak artışların 2 Mart 2026 tarihinde uygulanan ÖTV seviyesini aşamayacağı belirtildi. Benzin, motorin ve LPG kapsama alındı
Kararın ekinde yer alan listeye göre düzenleme şu akaryakıt ürünlerini kapsıyor:
Kurşunsuz benzin (95 ve 98 oktan)
Motorin
LPG (otogaz)
Bu ürünlerin rafineri çıkış fiyatlarında yaşanan değişimlere bağlı olarak ÖTV tutarları otomatik şekilde güncellenecek.
Türkiye’de eşel mobil sistemi ilk olarak 2018 yılında uygulanmaya başlanmıştı. Sistem, petrol fiyatları ve döviz kurundaki artışların akaryakıt fiyatlarını sınırlamak amacıyla ÖTV’nin düşürülmesi prensibine dayanıyordu.
Bu yöntem sayesinde fiyat artışlarının bir bölümü devletin vergi gelirlerinden karşılanarak pompa fiyatlarının daha sınırlı yükselmesi sağlanmıştı. Ancak küresel petrol fiyatlarındaki sert artışlar nedeniyle zamanla ÖTV tutarlarının sıfıra yaklaşması üzerine sistem kaldırılmıştı.
Yeni düzenlemenin özellikle Orta Doğu’daki jeopolitik gelişmeler ve petrol piyasalarındaki oynaklık nedeniyle hayata geçirildiği değerlendiriliyor. İsrail-İran geriliminin küresel enerji fiyatlarını yükseltme ihtimali bulunurken, hükümet akaryakıt fiyatlarındaki ani artışların ekonomi üzerindeki etkisini sınırlamayı hedefliyor.
Düzenlemenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasların Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirleneceği ifade edildi.
Eşel mobil sistemi, akaryakıt fiyatlarındaki dönemsel artışların enflasyonist etkilerini önlemek amacıyla, uluslararası petrol fiyatları ve döviz kuru artışlarına bağlı olarak oluşacak fiyat artışlarının, Özel Tüketim Vergisi’nden karşılanarak akaryakıtın pompa satış fiyatına yansımamasını sağlamaya yönelik bir sistem olarak biliniyor.
Kaynak: Haber Merkezi
