ABD ve İran arasındaki savaş gerilimi en çok Brent petrol fiyatlarını etkiledi. Öyle ki gece yarısı İran, yeni liderinin Hamaney’in oğlu Mücteba Hamaney olarak açıklamasının ardından Brent petrol yüzde 25’lik bir yükseliş gerçekleştirerek 119 dolar seviyelerine kadar çıktı.
100 dolar barajının aşılmasının ardından bilindiği üzere petrol fiyatlarındaki ivme gıda, inşaat ve sanayi ürünlerinde nakliye maliyetleri üzerinden "iğneden ipliğe" zam yağmuru anlamına geliyor. Dünya gazetesi köşe yazarı Naki Bakır, verilerle petrol fiyatlarının Türkiye’ye ekonomik yansımasını tek tek anlattı.
Türkiye’nin petrolde yüzde 90’ı aşan dışa bağımlılığı, küresel fiyat artışlarını doğrudan bir ekonomik tehdide dönüştürdüğünü belirten Bakır, varil fiyatlarındaki her yükseliş; akaryakıttan gıdaya, lojistikten sanayiye kadar tüm zinciri kırarak enflasyonu körüklediğini söyledi. Türkiye'de yük taşımacılığının yüzde 85-90’ı karayolu ile yapıldığını aktaran Bakır, bu durum, motorin fiyatlarını tüm ekonomik sistemin "omurgası" haline getirdiğini açıkladı.
Petrol fiyatındaki her yüzde 10’luk artış, yıllık enflasyona doğrudan 1 puan eklendiğini belirten Bakır, “Son iki ayda yaşanan 50 dolarlık artışın kalıcı olması durumunda, yıllık enflasyona sadece petrolden gelecek ek yükün 5 puan olması bekleniyor. Varil fiyatının 100 doların üzerinde seyretmesi, enflasyonu yeniden yüzde 50 bandının üzerine taşıma riski barındırıyor. Petrol fiyatlarındaki yükseliş, sadece raflardaki fiyatları değil, ülkenin dış ticaret dengesini de sarsıyor” dedi.
| Artış Miktarı (Varil/$) | Yıllık Cari Açığa Etkisi |
|---|---|
| +10 Dolar | 5,1 Milyar Dolar Artış |
| +30 Dolar (Yılbaşından beri) | 15 Milyar Dolar İlave Açık |
Devletin pompa fiyatlarını baskılamak için kullandığı Eşel Mobil petrolün durdurulamaz yükselişi karşısında etkisiz kalabileceğini belirten Bakır, 110 ila 120 dolar seviyesinde artık vergi indirimlerinin artık fiyat artışını göğüsleyemediğini söyledi.
ÖTV’nin sıfırlanmasına rağmen artışın doğrudan vatandaşa yansımasının "imkansız" hale geleceği kırılma noktası. Bakır’ın verilerle yaptığı açıklamalar, petrol fiyatlarındaki ivmenin; gıda, inşaat ve sanayi ürünlerinde nakliye maliyetleri üzerinden "iğneden ipliğe" zam yağmuru anlamına geldiğinin özeti.
Kaynak: Diğer / Haber Merkezi
